辛酉纪事一百韵
(清代)李长霞
开春贼东窜,避乱事远出。秋来复北行,烽火起仓卒。
呼号闻比邻,怆惶出闺闼。女弱涕涟洏,姑老色惴慄。
大儿前挽车,小儿后提挈。暮出东郭门,秋潦多乱辙。
月暗影昽昽,路昏行蹩蹩。我随车徒行,十步再蹉跎。
野田忽高低,陟降弗遑歇。前至海上村,镫火闪蓬筚。
寄迹葭莩亲,妇子共一室。新谷荐黄粱,蕃羹杂薇蕨。
栖息虽云安,中夜常惊怵。诘旦赴海壖,海气尚郁勃。
扬帆事遐征,天风吹萧瑟。岛屿影浮枕,波涛声荡潏。
渺然感人生,一栗寄溟渤。三五蟾兔盈,澄辉何皎洁。
鱼龙动混茫,星斗垂寥阔。我本怀百忧,反因异境发。
回首望邑城,迢递火光彻。舍宇恐摧颓,松楸或斩伐。
况闻海防军,昨日新战没。矫矫王将军,力能贯七札。
矢绝无继兵,父子同一烈。昂昂陈义士,十荡还十决。
战胜众人依,战死谁收骨。贼势遂日横,所在逞豕突。
沿海事焚劫,杀戮到岩窟。越旬闻贼行,归帆顿飘瞥。
来时之所经,廛市半丘垤。迟迟造里闾,女仆迎门闑。
伯氏先我还,亲戚问存殁。敝庐幸复存,敢怨多遗失。
尘釜事浣涤,敝簟重振拂。次第理琴书,殷勤整卷帙。
人劳乐苟安,时危易为悦。远近传虚警,消息时恍惚。
何方为乐土,欲去还中辍。群丑复北旋,倏忽势莫遏。
扶掖入邑城,历险嗟更迭。托迹向黉宫,广厦一毡设。
遥望见焚烧,烟焰生林末,风逐怒熛飞,霄炽秋云热。
哀哉胶东民,惨比他邑别。刺史本神明,缙绅多贤哲。
仁厚戒征诛,守成贵密勿。夫子事登陴,长子随行列。
潴不汲污池,湿薪斫丛樾。永日不再炊,深秋无重褐。
阿姑时叹息,老病怀惊怛。小女畏贼来,枕席亦杌隉。
强欢欲相慰,反使泣呜咽。但云贼当去,贼去当全活。
蓄惊意怲怲,含忧心惙惙。再见蟾兔盈,严霜木叶脱。
有时闻贼行,或言远搜括。比日断烽烟,寥天气清澈。
欲出复迟疑,贼谋恐诡谲。三旬始出城,惝恍异天日。
瓦砾塞通衢,连甍百无一。回风吹血腥,当途馀杀越。
空巷行萧条,败壁立突兀。残烬拥颓垣,故居认仿佛。
去去将安之,摧残到瓜葛。幸有宗人舍,暂留仅容膝。
三秋倏以迈,天寒气栗冽。三见蟾兔盈,时维冬十月。
昊天胡不惠,大戾弗我恤。慈姑病缠绵,弥留竟永绝。
乱馀遘闵凶,谁云理无阙。哀哀视君子,麻衣泪凝血。
渐止涕纵横,莫使回肠结。阿姑暂浮厝,黄泉未定穴。
当思昔贤言,毁不使性灭。衔恤更晨昏,荐瘥时未竭。
厄运伤不已,含戚视琐屑。维时方荐臻,余复罹疚疾。
次染及儿女,呻吟杂喧聒。冷灶静无烟,敝衾寒如铁。
顾瞻使心伤,涕零无复啜。汝辈行当痊,予疾恐成诀。
嘱女莫娇痴,嘱男勿怠逸。怠逸成荒废,娇痴遭瞋喝。
夫子相慰言,汝言何不达。人生天所命,胡为伤情切。
先事而绸缪,为计良亦拙。所遇在辀张,且与同饥渴。
闻此感予心,忧怀勉为豁。时序自有常,阳和回穷节。
女病渐加餐,男愈行蹩躠。予疾亦云疗,扶杖犹颠蹶。
隆冬肃寒威,气严手指裂。壁隙鸣风飙,窗阴积霜雪。
艰难寄居情,人事安能说。矧乃沂水阳,游骑尚突轶。
遥闻古潍州,战士多人杰。分抄不及境,贼气为之夺。
束装思北上,流离犹未毕。何日息疮痍,上将临节钺。
解此下民忧,济时望稷契。
《辛酉纪事一百韵》拼音标注
xīn yǒu jì shì yī bǎi yùn
kāi chūn zéi dōng cuàn,
bì luàn shì yuǎn chū。
qīu lái fù běi xíng,
fēng huǒ qǐ cāng zú。
hū hào wén bǐ lín,
chuàng huáng chū gūi tà。
nv̌ ruò tì lián ér,
gū lǎo sè zhùi lì。
dà ér qián wǎn chē,
xiǎo ér hòu tí qiè。
mù chū dōng guō mén,
qīu lǎo duō luàn chè。
yuè àn yǐng lóng lóng,
lù hūn xíng bié bié。
wǒ súi chē tú xíng,
shí bù zài cuō tuó。
yě tián hū gāo dī,
zhì jiàng fú huáng xiē。
qián zhì hǎi shàng cūn,
dēng huǒ shǎn péng bì。
jì jī jiā fú qīn,
fù zǐ gòng yī shì。
xīn gǔ jiàn huáng liáng,
fán gēng zá wéi jué。
qī xī sūi yún ān,
zhōng yè cháng liáng chù。
jié dàn fù hǎi ruán,
hǎi qì shàng yù bó。
yáng fān shì xiá zhēng,
tiān fēng chūi xiāo sè。
dǎo yǔ yǐng fú zhěn,
bō tāo shēng dàng jué。
miǎo rán gǎn rén shēng,
yī lì jì míng bó。
sān wǔ chán tù yíng,
chéng hūi hé jiǎo jié。
yú lóng dòng hùn máng,
xīng dǒu chúi liáo kuò。
wǒ běn huái bǎi yōu,
fǎn yīn yì jìng fā。
húi shǒu wàng yì chéng,
tiáo dì huǒ guāng chè。
shè yǔ kǒng cūi túi,
sōng qīu huò zhǎn fá。
kuàng wén hǎi fáng jūn,
zuó rì xīn zhàn méi。
jiǎo jiǎo wáng jiāng jūn,
lì néng guàn qī zhá。
shǐ jué wú jì bīng,
fù zǐ tóng yī liè。
áng áng chén yì shì,
shí dàng huán shí jué。
zhàn shèng zhòng rén yī,
zhàn sǐ shúi shōu gǔ。
zéi shì sùi rì héng,
suǒ zài chěng shǐ tū。
yán hǎi shì fén jié,
shā lù dào yán kū。
yuè xún wén zéi xíng,
gūi fān dùn piāo piē。
lái shí zhī suǒ jīng,
chán shì bàn qīu dié。
chí chí zào lǐ lv́,
nv̌ pū yíng mén niè。
bó shì xiān wǒ huán,
qīn qī wèn cún mò。
bì lú xìng fù cún,
gǎn yuàn duō yí shī。
chén fǔ shì wǎn dí,
bì diàn zhòng zhèn fú。
cì dì lǐ qín shū,
yīn qín zhěng juàn zhì。
rén láo lè gǒu ān,
shí wēi yì wèi yuè。
yuǎn jìn chuán xū jǐng,
xiāo xī shí huǎng hū。
hé fāng wèi lè tǔ,
yù qù huán zhōng chuò。
qún chǒu fù běi xuán,
shū hū shì mò è。
fú yè rù yì chéng,
lì xiǎn jiē gèng dié。
tuō jī xiàng héng gōng,
guǎng shà yī zhān shè。
yáo wàng jiàn fén shāo,
yān yàn shēng lín mò,
fēng zhú nù biāo fēi,
xiāo chì qīu yún rè。
āi zāi xiáo dōng mín,
cǎn bǐ tā yì bié。
cì shǐ běn shén míng,
jìn shēn duō xián zhé。
rén hòu jiè zhēng zhū,
shǒu chéng gùi mì wù。
fū zǐ shì dēng pí,
cháng zǐ súi xíng liè。
zhū bù jí wū chí,
shī xīn zhuó cóng yuè。
yǒng rì bù zài chūi,
shēn qīu wú zhòng hé。
ā gū shí tàn xī,
lǎo bìng huái liáng dá。
xiǎo nv̌ wèi zéi lái,
zhěn xí yì wù niè。
qiáng huān yù xiāng wèi,
fǎn shǐ qì wū yān。
dàn yún zéi dāng qù,
zéi qù dāng quán huó。
xù liáng yì bǐng bǐng,
hán yōu xīn chuò chuò。
zài jiàn chán tù yíng,
yán shuāng mù yè tuō。
yǒu shí wén zéi xíng,
huò yán yuǎn sōu kuò。
bǐ rì duàn fēng yān,
liáo tiān qì qīng chè。
yù chū fù chí yí,
zéi móu kǒng gǔi jué。
sān xún shǐ chū chéng,
chǎng huǎng yì tiān rì。
wǎ lì sāi tōng qú,
lián méng bǎi wú yī。
húi fēng chūi xiě xīng,
dāng tú yú shā yuè。
kōng xiàng xíng xiāo tiáo,
bài bì lì tū wù。
cán jìn yǒng túi yuán,
gù jū rèn fǎng fó。
qù qù jiāng ān zhī,
cūi cán dào guā gé。
xìng yǒu zōng rén shè,
zàn líu jǐn róng xī。
sān qīu shū yǐ mài,
tiān hán qì lì liè。
sān jiàn chán tù yíng,
shí wéi dōng shí yuè。
hào tiān hú bù hùi,
dà lì fú wǒ xù。
cí gū bìng chán mián,
mí líu jìng yǒng jué。
luàn yú gòu mǐn xiōng,
shúi yún lǐ wú què。
āi āi shì jūn zǐ,
má yī lèi níng xiě。
jiàn zhǐ tì zòng héng,
mò shǐ húi cháng jié。
ā gū zàn fú cuò,
huáng quán wèi dìng xué。
dāng sī xī xián yán,
hǔi bù shǐ xìng miè。
xián xù gèng chén hūn,
jiàn chài shí wèi jié。
è yùn shāng bù yǐ,
hán qī shì suǒ xiè。
wéi shí fāng jiàn zhēn,
yú fù lí jìu jí。
cì rǎn jí ér nv̌,
shēn yín zá xuān guā。
lěng zào jìng wú yān,
bì qīn hán rú tiě。
gù zhān shǐ xīn shāng,
tì líng wú fù chuò。
rǔ bèi xíng dāng quán,
yú jí kǒng chéng jué。
zhǔ nv̌ mò jiāo chī,
zhǔ nán wù dài yì。
dài yì chéng huāng fèi,
jiāo chī zāo chēn hē。
fū zǐ xiāng wèi yán,
rǔ yán hé bù dá。
rén shēng tiān suǒ mìng,
hú wèi shāng qíng qiē。
xiān shì ér chóu móu,
wèi jì liáng yì zhuó。
suǒ yù zài zhōu zhāng,
qiě yǔ tóng jī kě。
wén cǐ gǎn yú xīn,
yōu huái miǎn wèi huō。
shí xù zì yǒu cháng,
yáng hé húi qióng jié。
nv̌ bìng jiàn jiā cān,
nán yù xíng bié xiě。
yú jí yì yún liáo,
fú zhàng yóu diān jué。
lóng dōng sù hán wēi,
qì yán shǒu zhǐ liè。
bì xì míng fēng biāo,
chuāng yīn jī shuāng xuě。
jiān nán jì jū qíng,
rén shì ān néng shuō。
shěn nǎi yí shǔi yáng,
yóu qí shàng tū yì。
yáo wén gǔ wéi zhōu,
zhàn shì duō rén jié。
fēn chāo bù jí jìng,
zéi qì wèi zhī duó。
shù zhuāng sī běi shàng,
líu lí yóu wèi bì。
hé rì xī chuāng yí,
shàng jiāng lín jié yuè。
jiě cǐ xià mín yōu,
jì shí wàng jì qì。